GA4 & GTM'de Olmazsa Olmazlar: Doğru Veri İzleme Stratejileri

— Selamlar herkese, ZeoTalks'a hoş geldiniz. Bu bölümde Google Analytics 4 GTM hakkında "nasıl kullanmalıyız" ve güncel ölçümleme trendlerini Ferit'le birlikte konuşacağız. Bu aslında Analytics tarafında çektiğimiz ikinci ZeoTalks; hem YouTube'da hem Spotify'da dinleyeceğiniz şekilde daha önce bir oturum daha gerçekleştirmiştik. Kısaca kendimizden bahsedersek: Ben Zafer, Web Analytics ekibinde Web Analytics Manager olarak çalışıyorum. Ferit de aynı şekilde Sales Specialist olarak görev yapıyor. Hoş geldin Ferit. İstersen direkt konularımıza girebiliriz.

— Tamamdır.

— Çünkü bazı konular uzun olabilir, gördüğüm kadarıyla. İlk konumuz: Google Analytics 4'ü GTM olmadan neden izlememeliyiz gibi bir konumuz var. Çünkü Google Analytics 4'ün birden fazla kurulum yöntemi olduğu için, yani manuel hard commit olarak ekleyebiliyoruz; ya da bir third-party CMS kullanılıyorsa onun da yönlendirdiği bir entegrasyon var. Fakat bizim tarafta, yani bizim gibi ölçümleme tarafında çalışan insanlar hep GTM'i tercih ediyor. Sence niye bu böyle? Hani neden GTM'i tercih ediyoruz diyerek topu sana atabilirim.

— Tabii, olur. Neden GTM'i tercih ediyoruz? Aslında sebepleri çok basit: Konfigürasyon yapmak için. Yani GA4'ün vermiş olduğu event kurma yapısı ya da işte entegrasyon yapısı, ölçümlemek istediğimiz web sitelerinde evet çalışıyor ama yeteri kadar detaylı değil, senin de bildiğin gibi. GTM olmadan da yapabilir misin? Evet, küçük bir sistem varsa yapabilirsin. Event çok kurmayacaksan, sadece user'larını takip edeceksen, new user'larını, session'larını takip edeceksen yapabilirsin. Event'leri custom olarak da yollayabilirsin, GA4'e direkt yollayabilirsin. Bu da olur. Ama neden GTM kullanmayasın? Neden arayüzünü basitleştirmeyesin? Neden third-party'lerin aslında birçoğu şu anda, ölçümleme olarak kullandığımız third-party'lerin birçoğu GTM ile uyumlu hale gelmişken, GTM neden kullanmayasın gibi bir soru çıkıyor aslında ortaya.

— Neticede böyle bir şey var, değil mi? Yani niye kullanmayasın?

— Evet. Neden niye kullanmayasın ki? Hani her şey zaten uyumlu, her şeyi detaylandırabiliyorsun. Niye kullanmayasın? Bir de burada hani değinmek istediğimiz, diğer ölçümleme araçlarının becerileri nasıl? Orada da ben şimdi sana bir soru yönelteceğim. Sence Yandex metrikadır ya da işte diğer ölçümleme araçlarıdır becerileri, Google Analytics 4 kadar yeterli mi? İşte GTM'siz bir Google Analytics 4 kullanmak mı, direkt başka ölçümleme araçları kullanmak mı? gibi bir soru da akla gelebilir. Burada benim yorumum, aslında sektördeki en büyük ölçümleme toolu Google Analytics 4. Ve hepimiz zaten Google kullanıyoruz. Aslında gücünü biraz da biz veriyoruz gibi düşünüyorum ben bu aracın. Sonuçta sürekli güncelleme alan ve bizim search yaptığımız bir alanda çalışan bir tool.

O yüzden gücünü sanki kullanıcılardan alıyormuş gibi. Yani bugün "ben Google Analytics 4 kullanmıyorum, Yandex metrika kullanıyorum" diyen bir insan da Google'dan search yapıyor artık. Tekrardan gelip tekrar aynı tool'u tekrar tekrar beslemiş oluyor. Sen ne düşünüyorsun bu konu hakkında?

— Ya zaten dediğin gibi, hani daha iyi bir ölçümleme aracı yok. Bunu Google geliştiriyor. Ve Universal Analytics'in üstüne gelen bir araçtan bahsediyoruz. Çok daha güçlü bir araç. Yani ben eskiden Universal Analytics'te yaptıklarımızı düşünüyorum. Birçok şeyi yapmak için önceden bunu kurmuş olman gerekiyordu. Çünkü hani event bazlı bir ölçümleme yok. Fakat Google Analytics 4'te event bazlı olduğu için o event'lerle istediğimiz şekilde oynayabiliyoruz. Geçmişte herhangi bir kurulum yapmasak bile, bir funnel olabilir ya da farklı bir entegrasyon olabilir, onu yapabiliyoruz Google Analytics 4 üzerinden.

Yani ekstradan "kuramadık, bu veriye sahip değiliz" gibi bir durumumuz yok. O yüzden hani Google Analytics 4'süz bir dijital ölçümleme düşünemiyorum. Tabii ki de dediğin gibi alternatif tool'lar var. Hani Google Analytics 4'ün bazı yapamadığı şeyleri yapan araçlar var. Yani örnek vermek gerekirse, bir heatmap'e ihtiyacın varsa senin, orada Google Analytics 4 bunu sana sunmuyor. Ve bu da neticede bir ölçümleme metodu, değil mi? Heatmap. Ki çoğu zaman hayat kurtarıyor. Burada ne yapıyoruz? Clarity gibi araçlara gidiyoruz. Hatchar'a gidiyoruz. Yani Clarity'ye gidiyoruz, Hatchar'a gidiyoruz. Ve istediğimizi alıyoruz ama işimiz orada bitiyor, açıkçası. Yani gün aşırı Clarity ile yaşamıyoruz. Yani öyle söyleyeyim.

— Aslında diğer tool'lar, GA4'ü destekleyen tool'lar gibi kalıyor bizim sektörümüzde şu an galiba. Ben öyle yorumluyorum konuyu yani.

— Aynen. Yani çünkü ortada bir güçlendirilmiş ölçümleme aracı var. Yani Google ekibinin gece gündüz mesai harcadığı tamam, çok fazla bug var. Yani biz de çok şikayetçiyiz. Yani bazen çıldırma noktasına gelen, yani "bunu neden düzeltmiyorlar?", "şu özellik neden gelmiyor?" hani diye sorguladığımız çok fazla şey var halen. Fakat hani genel geçer bir kullanıcı için çok yeterli. Biraz karışık geliyor halen. Ben bunu fark ediyorum. Özellikle destek verdiğimiz markalarda bu sıkça aldığımız bir gerebildirim. Karışık gelmesinin sebebi, daha fazla özelliğinin olması ve biraz daha custom olunma üzerine kurulmuş bir tool olmasından dolayı.

Yani onunla biraz oynamak gerekiyor. Biraz elleri kirletmek gerekiyor ki verim alabilesiniz aslında.

— Evet. İlk kurduğunda böyle hani belli başlı şeyleri veren ama custom'ını geliştirdikçe, event kurdukça, yapısını değiştirdikçe aslında çok verimli olabilecek bir tool'dan bahsediyoruz. O da birazcık daha fazla güçlü olmasını sağlıyor sanırsam. Yani diğer tool'ların yardımcısı, diğer tool'ların onun yardımcısı olmasını sağlıyor gibi düşünüyorum.

— Tabii tabii. Yani orada onu biraz daha kullanmayı bilmek önemli. Bizim işimiz bu. Tamamen bunun üzerine bir nitelikte bir kariyerimiz var. Biz bunu kullanıyoruz. Ancak bir web sitesine sahipseniz, bir web sitesinde iş yapan bir kurumda çalışıyorsanız, veri sizin için önemliyse, en azından başlangıç seviyesinde de olsa bir veriyi nasıl çıkaracağınızı bilmeniz gerekiyor diye düşünüyorum. Ki hiç zor bir şey değil. Yani ilk Google Analytics 4 çıktığı zaman, yani bundan 4-5 sene öncesini düşünüyorum, ben de aynı duruma gelmiştim. Ya hani ne gerek vardı? Ne güzel Universal Analytics ile geçinip gidiyorduk. Bir de ilk çıktığı zaman hatırlarsın, çok daha fazla hatalar vardı.

Yani biz dedik ki "bu neden böyle? Nasıl olacak? Nasıl yapacağız?" gibisinden. Ama sonra herhalde şu an Universal Analytics olsa yine girmeyiz gibi.

— Ben kullanmam bile. Yani ben de Universal Analytics'in son zamanlarını yetiştim sektörde. Hani çok da, bana şu an Universal Analytics çok daha karmaşık geliyor. Mesela GA4'ün kullanım sistemi daha kolay geliyor. Daha isimlendirmesi daha basit. Bir de şu an sürekli gelişen bir sistem mevcut. Arka planda ölçümlemeyi geliştiriyorlar direkt. Hani tool'a böyle ekstra görsel mörsel vesaire bir şey gelmiyor. Direkt ölçümleme gelişiyor tool'la. Ve sürekli güncelleme alması çok güzel aslında o konuda.

— Evet. Ya orada çok da hani Universal Analytics'i de gömmek istemiyorum ben. Biraz Universal Analytics'i gömüyoruz gibi geldi de. Saygımız sonsuz yani orada, onu söyleyeyim. Ancak çok daha güçlü bir araçtan bahsediyoruz. O yüzden hani bir telefonun, bir arabanın nasıl yeni şeyleri çıkıyorsa, bir noktadan sonra alışıyorsak, bunu da öyle düşünmek lazım. Zaten bizim sektörde biliyorsun, yeniliğe adapte olamayan kişi bir noktadan sonra eleniyor. Yani bunu da direkt hani gönül rahatlığıyla söyleyebilirim. Bir şeyleri iyi yapamıyorsak, bu bizle alakalıdır bence. Tabii ki hiçbir şey mükemmel değil.

Google Analytics 4 de öyle. Fakat ben hep hatayı kendimde arıyorum bir şeyleri yapamadığım zaman. O yüzden bu bakış açısı biraz daha önemli. Burada GTM tarafına aslında ben dönüp, Google Analytics 4'ün o senin ilk başta bahsettiğin hani "neden GTM ile kullanmalıyız ya da kullanmamalıyız" onun da bence yeri var. Şu aklıma geldi benim. Geçen bir markamızda Google Analytics 4'ü çalıştıramadık, hatırlarsın. Yani Google Analytics 4 çalışmıyordu. Her şey düzgün. GTM entegre. History Change yapısı var. Tamam, orada bir hani farklı bir site yapısı var. Okey.

Fakat bazen, hatta ilginç bir durum vardı hatırlarsan. Hani farklı şehirlerden giren kullanıcıları bazen görüyor, bazen görmüyor. Yani orada bir sıkıntı vardı. Bunu biz nasıl çözmüştük? Konuştuğumuzun tam tersine. Dedik ki GTM'i unutalım, Google Analytics 4'ü entegre edelim. Yani direkt olarak hard coded olarak, yani manuel bir entegrasyon yapalım. Bir de öyle deneyelim. Çünkü bizim gündelik işimiz zaten genelde deneme yanılma, debug aslında. Ve çalışmaya başladı. Eskisi gibi yani veri almaya başladı. Ki markamız bu sorunu yaklaşık herhalde sene başından beri yaşıyormuş, anladığımız kadarıyla. Ya o yüzden hani sadece GTM, sadece GTM gibi bir ezberci bakış açısına da sahip değiliz. Yani onu da söylemek gerekiyor. Çünkü hatta şöyle de bir nüans var bu arada. Artık Google Analytics 4 manuel eklemeyi recommended diyor. Yani o da hani biz böyle söylüyoruz da, Google Analytics'te böyle bir parantez içinde önerisi var.

— Var aynen. Yani direkt eklenmesini istiyor.

— Evet. Yani bu neden acaba? Bunun ben hani araştırdığım zaman net bir şeyini bulamamıştım kaynaklarda. Fakat demek ki bizim az önce anlattığımız gibi ölçümleme sorunları yaşayan kaynak kod yapısında belli karmaşıklıklar olan projeler var. Ki bunu biraz önemli.

— Burada sana şeyi söyleyeyim. İki gün önce ya da üç gün önce beraber konuşmuştuk. Clarity konusu. Clarity'nin GTM'den kurulması konusu. Ben hala aynı sorunu yaşamaya devam ediyorum mesela. Sen markanda o sorunu yaşıyor musun bilmiyorum ama benim hala mesela GTM'den kurulmuş Clarity'de session'larım az gözüküyor. Araya sanırsam GTM dahil olduğunda bazı third-party'lerde ya da belki Analytics'te de sorunlar olabiliyor. Yani aslında burada genel yargı, evet, her şeyi GTM'den yapalım olmamalı sanırsam. GTM'den yapılabilecek şeyler çok geniş. Ama hani hard coded olarak da çalıştırılması gereken şeyler var ve sağlıklı çalışanlar öyle de olabiliyor.

Hani her şeyi GTM'den de yıkmamak lazım diye düşünüyorum.

— Aynen. Bu Clarity sorununu ben de yaşadım bu arada. Hani demek ki iki farklı markada yaşadık. Hani bazen GTM asenkron çalıştığı için sitenin o tekrar load olduğu durumda, yani neticede JavaScript temelli bir şey, bazı şeyler bloklayabiliyor. Hani konsolda bir uyarı almasak da bu yaşanabiliyor. O yüzden debug o yüzden önemli zaten. Yani hani bir şeyi GTM'den biz kurduğumuz zaman ne yapıyoruz? Bunu gerek GTM ön izleme, gerek extension'larla debug ediyoruz. Doğru çalışıyor mu? Bu bir form doldurmaysa, form doldurarak. Bu bir page view'sa, sayfaları gezerek, scroll yaparak, aklına ne gelirse. Yani o şekilde yapıyoruz ve kurduktan sonra da canlı verilere bakıyoruz. Burada bir gariplik var mı? Çünkü bazen ne oluyor? Aa tamam sorun yok. Publish ediyoruz. Bir bakıyoruz aslında sorun varmış.

Sonra tekrar entegrasyon tarafında neden aramaya başlıyoruz. O yüzden third-party kurulumlarında GTM'i ben her zaman ilk sıraya koyarım. Fakat yüzde yüz de bahsettiğim neden, aynen, nedenlerden dolayı güvenmeyebilirim. Zaten biz bu yüzden buradayız biraz da. Hani bu kontrolleri sağlamak, doğru çalışıp doğru ölçtüğünü anlamak açısından neticede account'ları kontrol ediyoruz. O yüzden burada GTM okey fakat her zaman kontrol kontrol. Yani birden fazla kez.

— Şöyle genişletebiliriz istiyorsan. GA4 her zaman olmalı bence. Ne kuruyorsanız, ne açıyorsanız, hangi sayfaya sahipseniz GA4 her zaman olmalı. GTM de olmalı diye düşünüyorum. Ama GTM biraz daha böyle kontrole tabi bir tool gibi düşünüyorum.

— Tabii tabii. Yani orada GTM benim en favori tool'um. Yani Google Analytics 4'ten de önce gelir. Her şeyi yapabiliyorum. Kaynak koda müdahale edebiliyorum. İstediğim şeyi custom JavaScript olarak, hele ki AI'ın olduğu dünyada, hani podcast'larımızın mükemmel geliştiği dünyada, yani bir JavaScript gurusu olmadan da.

— Başlıyor.

— Aynen. Her şeyi yapabiliyoruz. Eskiden bir JavaScript'i kurgulayıp, atıyorum, yazıp, çalışmadığı zaman stack overflow'da, orada burada gezip o sorunu çözmeye çalışıyorduk. Şimdi AI gibi bir gücümüz var. Ben cloud'ye atıp o kodumun neresinde hata olduğunu alıp, aynı kodu tekrar custom HTML'e yapıştırıp yoluma devam ediyorum. Ki bazen o kadar şaşırıyorum ki. Hani diyorum ki, ya hani bu kadar mıydı? Yani bana bir günde yazılacak kodu veriyor ve genelde ikinci seferde falan sorunsuz çalışıyor. O yüzden GTM ve AI gücüyle güçlendirilmiş bir GTM olarak benim her zaman favori tool'um aslında.

O yüzden bir şey kurulacaksa, yapılacaksa önce yönümü GTM'e çeviririm. Sonra developer'lardan bir şey talep etme yöntemine giderim. Bir data layer olabilir. Custom bir şeyi pushlamak olabilir. Çünkü neticede GTM ön yüzde olan şeyleri yakalıyor doğal olarak. O yüzden developer'a gitmediğimiz durumlarda GTM bizim birçok sorunumuzu çözüyor diyebilirim. Onun haricinde varsa eklemek istediğin bir şey.

— Şu an ekstra yok. Sanki hani GTM ve GA4'ün nasıl çalıştığını, nasıl kontrol etmemiz gerektiğini, nasıl temizlememiz gerektiğini aslında çok özetlemiş gibi olduk. Hani hangisi lazım? Aslında ikisi de lazım. Ne konularda nasıl çalıştırıyoruz? Aslında özetlemiş olduk gibi.

— Aynen öyle. Kurgudan sonra, yani kurulum yapıldıktan sonra da artık tamam, bizim Analytics'imiz çalışıyor. Fakat bazı nüanslar var. Google Consent Mode, kullanıcıdan veri rızası alma. Ki bu işler gitgide katılaşıyor. Ve Avrupa'da zaten biliyorsun, GDPR kapsamında çok dikkat ediliyor buna. Ülkemizde de yine KVKK kapsamında buna dikkat ediliyor.

— 2025'ten itibaren tamamen GDPR'lı uyumlu hale geleceğiz. Yani açıklamalar onlar.

— Aynen. 2025'in son çeyreğiydi değil mi sanırım?

— Son çeyreğiydi evet.

— Aynen. Son çeyreğinde zaten o zamana kalmamak lazım. Yani bizde biliyorsun son güne kalır her şey markalar tarafında. Yani buna şimdiden ayak uydurup o zamana tamam, bizim zaten bir sorunumuz yok veri ölçüm noktasında demek önemli. O yüzden hem kullanıcılarımızın veri, yani cookie rızasına saygı gösterip hem de sizin için önemli insight'ları alabiliyor olmanız lazım. Yani şöyle bir kanı var. Ben bunu kurarsam artık çok kötü veri kaybı yaşayacağım. Benim ölçümleme yapmama gerek kalmayacak. Genelde o korkuluyor değil mi? Kısmen doğru fakat bir yere kadar. Çünkü orada devreye Google Consent Mode giriyor. Google Consent Mode'un ki daha önce de bahsetmişizdir biz. Hani önce konuştuğumuzda sektörde zaten çok sık konuşuluyor. Fakat Google'ın burada bir çözümü var Consent Mode diye.

Doğru bir kurulum yaptığınızda kullanıcı rıza vermese bile anonim olarak bir ping göndererek Google Analytics 4'te ölçümleme yapmak mümkün. Bu nasıl?

— Kullanıcıları eşleştirmek gibi. Bu hani kabul etmeyen kullanıcıları modellemek aslında.

— Aynen. Modellemek bir yapay öğrenme gerçekleşiyor. Yani biz kurduk, bir veri kaybı yaşıyoruz. Okey. Bir ay veri kaybı yaşadık. Bazen hani bunu case'lerde görüyoruz. Google Analytics 4 ne diyor? 28 gün diyor değil mi? Hani sen kurdun Consent Mode'u, parametrelerin falan doğru çalışıyor konsolda tamam. Fakat bir veri kaybı yaşıyorsun. Trafiğin bir çakılır gibi oldu. Okey. Fakat bu ne zamana kadar gidecek? Burada Google'ın 28 günlük gibi bir öğrenme süreci var. Aynen. Ama burada da olay ne? Trafiğinin biraz yüksek olması gerekiyor. Yani hani.

— Ya belli bir şartları var. Şartları sağlaman lazım aslında. Kabul ettirmen, reddettirmen lazım. Trafiğin uygun olması lazım gibi bir şartları var. Bu arada ben hani sen denk geldin mi bilmiyorum ama daha fazla gün olduğu da oldu bende modellemenin.

— Aynen. Geçen gördüğümüz hani markamızda çok da yüksek trafikli bir marka. Sigortacılık alanında faaliyet gösteren. Yaklaşık bir buçuk ay gibi bir sürede mi trafik kaybı yaşanıyor. Fakat sonra aynen modelleme aktif oluyor. Zaten raporlarda gösteriliyor bu. Hani diyor ki estimate, yani estimasyon yaparak ben kayıp datayı ekledim yerine diyor. Bunu hani bayağı doğruya yakın yapıyor bu arada. Hani bunu nasıl teyit ettik? Bir markamızda gelir uyuşturmu, yani bir purchase'ın value değerinin, yani revenue'sünün aylık olarak çok yakın. Sapmalarla gerçekten hani sanki hiç şey yokmuş gibi, bir rıza yönetimi yokmuş gibi. Halbuki mükemmel derecede doğru çalışan bir rıza yönetimi de vardı. Uyuştuğunu biz gördük, teyit ettik yani. O yüzden burada bizim önerimiz ne oluyor genelde?

Tabii ki hani markanın kararı oluyor. Biz bunu kuralım demiyoruz. Fakat biz bilgilendirmemizi yapıyoruz. Arada bir cookie management tool'u oluyor. Çerezli yönetim platformu. Google'ın burada partnerleri var. Türkiye'de bizim de yoğun çalıştığımız Affiliate var. Bu gibi rıza yönetim platformlarından da kendinize uygun entegrasyon paketini satın aldığınız zaman aslında bu hızlı bir şekilde hayata geçirilebiliyor. Yani öyle çok fazla kan ter gözyaşı bir entegrasyon yok burada. Bazı markalarda şeyi görüyoruz. Hani biz bunu kendimiz yaparız. Yani çerezli yönetim platformlarını ben burada öneriyorum. Google'ın da önerdikleri partnerleri var yani. Diyor ki git diyor buralardan bu hizmeti satın al. Bunlar doğru çalışıyor diyor ve kur.

— Hani burada senin belki bir hafta, iki hafta vereceğin eforu hani iki günde, üç günde aslında çözmüş oluyorlar. Bir de ben şöyle yaklaşıyorum. Kendilerinin yapmasının ben nedense çok doğru olduğunu düşünmüyorum. Çünkü anlayış doğru olmayabiliyor. Uzmanlıkları doğru olmayabiliyor. Bir yazılımcı görevlendiriyorlar bunun için. Onun işte guide'ları okuması lazım. Entegrasyonları yapması lazım. Bazen yanlış olabilir. Ben risk almak istemiyorum mesela. Çoğu zaman böyle. Direkt cookie management platformlarına yönlendiriyorum. Sen de zaten onu destekler bir durum söyledin. Sonuçta kaybolan bir data var ve bunun hani makine öğrenmesiyle yerine gelmesini istiyoruz. Hani bu yanlış yapılırsa data'nın bir büyük bölümü aslında birkaç ay boyunca gitmiş olacak. O yüzden cookie management platformlarını kullanmak önemli.

Cookie management platformlarını kullanırken aslında bu entegrasyonlarını bilen bir Analytics uzmanı da olması daha önemli diye düşünüyorum Zafer.

— Tabii yani orada biz ne görüyoruz mesela? Bir banner var. Yani bir banner var da o banner'ın işlevi var mı?

— Evet.

— Değil mi? Yani orada bir pop-up çıkıyor. Evet hayır tercihleri yönet. Tamam eveti de tıklıyorum. Aynı şey çalışıyor. Hayır da tıklıyorum. Yani bunu çok çok büyük markalarda da görüyoruz. O yüzden hani o pop-up'ı orada çıkartmak yetmiyor. Yani rıza yönetimi için o yetmiyor. O yüzden hani auto block, manuel block hangi yöntemi kullanıyorsanız kullanın. Yani ister bunu GTM'den yönetin, isterseniz direkt hardcoded olarak entegrasyon yapın. Bunun ıskalamaması gerekiyor cookie'leri. Yani yoksa kullanmanızın bir amacı yok yani. Hani olmak için olan bir şey gibi kalır orada yani. O yüzden bunu yapıyorsanız koca koca markalar neticede yapması gerekenler bu dijitalden kullanıcı verilerinden neticede kazanç sağlayan markalar. Veri herkes için çok önemli. O yüzden bu tip şeylerde bütçe bence ikinci, üçüncü planda gelmesi gerekiyor.

Yani nelere ne bütçeler harcanıyor görüyoruz. O yüzden hem kullanıcılarınızın rızasına saygı göstermek için hem de yani minimum veri kaybetmek için bunu yapmanız gerekiyor.

— Yerine getirmek için tamamen bu markalar özelinde yasal yürürlüklerini yerine getirmeliler ve bu bir kanun. Verisinin işlenmesini istemeyen kullanıcının verisini zorla işleyemeyiz. Bu artık doğru olmaktan çıkıyor. O yüzden hem bu kurallara uymalıyız hem de Google'ın önerdiği şekilde yaparsak aslında hiçbir problem kalmıyor diyebiliriz. Biz bunu birçok markada defalarca kez deneyimledik. Her şey düzgün yapılırsa süreç çok güzel bir şekilde ilerliyor aslında.

— Aynen. Kamu spotunu da vermiş olduk böylelikle. Uymayanları uyaralım. Oradan şuna geçeyim ben. Hani yapmak istemiyorsa hani burada cookie olmayan ölçümleme araçları var. Ya bu bu arada sadece ölçümlemeyle de alakalı değil. Biz ölçümleme tarafıyla genelde haşır neşir olduğumuz için yani bu remarketing olsun, bu reklam tarafı, herhangi bir third party tool, aklınıza ne gelebiliyorsa hani rızaya tabi. Çünkü bir çerez var ortada. Fakat Google Analytics'in alternatifi bazı araçlar var. Yani bu araçlar şunu vadediyor. Diyor ki ben Google Analytics'in alternatifiyim. Çerez kullanmadan ölçüm yapıyorum.

— Ama şimdi ne kadar alternatif bu araç?

— Aynen. Oraya geliyorum. Bu ne kadar alternatif? Bence bazı tarafları alternatif. Yani biz ne yapıyoruz? Diyoruz ki mümkünse şunu alın. Bunu kullanın diyoruz. Niye kullanın? Çünkü hani bir veri kaybı olacak. Consent Mode entegrasyon süreci, modelin öğrenme süreci. Şu soruyu sorduğunuz zaman yani benim Ekim ayındaki ziyaretim ne kadar dediğiniz zaman o öğrenme sürecinde onu bilmiyorsunuz. Yani orası buhar oluyor aslında. Fakat öyle bir araç kullandığınız zaman hani ben burada direkt bir araç ismi vermeyeyim ama hani direkt cookies bir tracking nasıl yapılır tool'ları yazdığınız zaman orada güzel 3-4 alternatif çıkıyor.

Bunlar genelde nasıl oluyor? Çok basic bir panele sahipler. Yani Google Analytics 4'ün aksine basic bir panele sahipler. Belli başlı şeyleri takip ediyorlar. Yani Google Analytics kadar böyle event'ler, funnel'lar havalarda uçmuyor. Orada sadece 1-2-3-4-5-6 diye bir şeyleri sayıyor. Ancak bence faydalı. Yani ben Analytics'te bir sorun yaşadığım zamanlarda yani şeyi unutalım. Rıza yönetimini unutalım. Analytics'i tek kullanmanın yanı sıra onu da paralelde kullanmak hayat kurtarıyor. Bazen veri kaybediyorsun. Bir şeyler bozuluyor. Hani bir şeyler değişiyor. Senin dönüp bakabileceğin ikinci bir ölçümleme tool'unun olması gerekiyor. Yani biz bunu hep yaşıyoruz. Görüyorsun. Bir şeyi bozmuşlar. Bir şey kaynak koddan kaldırılıyor. Hani bizde gün aşırı takip edemiyoruz. 3 günlük veri kayıp mesela.

Bir şey GTM kaynak koddan kaldırılmış. Neticede yani bir snippet çalışıyor orada. Yani 3-4 satırlık bir kod parçacığı çalışıyor. Onu kaldırdığın zaman bütün sistem çöküyor aslında.

— Eforu korusun. Biz GTM'den kurduğumuz için.

— Aynen. Aynen. O yüzden ikinci bir kod parçasını yerleştirmek oraya senin paralelde bir ölçümleme daha yapmana sebep oluyor. Ve dönüp bakıp bir hata varsa sağlamasını yapıyorsun aslında. Yani biz ihtiyaç duyuyoruz bazen. Hani ne yapıyoruz? Diyoruz ki ya bu ayniden trafik düşük. Belki hakikaten trafik düşmüş olabilir yani.

— Ama doğrulayamıyorsun değil mi bunu?

— Tabii doğrulayamıyorsun. Marka diyor ki benim trafiğim düştü. Hani bunun çok sebebi olabilir. Analytics sana neden olduğunu söylemiyor hiçbir zaman. Yani biz neden sorusuna karşılık veremiyoruz. Burada sen reklam bütçeni düşürmüş olabilirsin. SEO'da işler yolunda gitmiyor olabilir. Direct trafiğin Telegram'da reklam veriyorsundur. Bunu kaldırmış olabilirler. Ne bileyim yani hani marka bilinirliğin düşmüş olabilir zaman içerisinde. Bin tane sebep sayabiliyorsun dijital şeyde. Trafik düşüyor. O yüzden senin bunu doğrulamak için bak burada da düşmüş. Demek ki gerçekten senin trafiğin düşmüş. Yani kusura bakma. Hani burada Analytics'in bir suçu yok. Yani suçu Analytics'te aramamak gerekiyor. Senin trafiğin düşmüş yani. O yüzden Google Analytics 4 ile beraber paralelde cookiesiz çalışan.

— Basic bir ölçüm tool'u.

— Aynen. Biraz ücret ödeyeceğiniz. Hani bütçeyi de çok bence sarsmaz. Biraz ücret ödeyebileceğiniz bir tool'la da yola devam etmek bence mantıklı. Mantıklı aynen mantıklı oluyor. Var mıydı bu konuyla alakalı söylemediğimiz bir şey?

— Konuyla alakalı sanırsam yok.

— Ben çünkü biraz daha Analytics'in içine girmek istiyorum. Yani sona doğru yaklaşırken. Biz çünkü hani hep biraz daha entegrasyon hani nasıl kurmalıyız, nasıl çalışır bunlardan bahsettik ilk yarım saatte. Burada benim Analytics içerisine girdiğim zaman sektör fark etmeksizin bazen neler görüyordu mesela. Olması gereken event'ler, custom event'lerden bahsediyorum. Yani Analytics'in kutudan çıktığı gibi çalıştığı halinden bahsetmiyorum. O her zaman çalışır. Yani ben kendi kişisel bloğuma da kurabilirim. O çalışır öyle durur yani. Fakat hani sen bir property'ye girdiğin zaman bir e-ticaret olabilir. Yani neyin çalışmaması sana hani en sık gördüğün yani bir sepete ekleme olabilir bu. Ya da farklı bir daha kritik bir aynen bir gelir ölçümü olabilir. Seni burada mesela ne şaşırtıyor? Direkt olarak müdahale ettiğin neler oluyor Analytics'te?

— Yani şöyle direkt zaten bir hesabı aldığın zaman e-commerce'da bu site. Purchase'i direkt kontrol etmek lazım. Diğer event'lerin hiçbiri çalışmasın. Purchase çalışsın gibi bir yaklaşım var. Hani ilk böyle sıfırdan alıyorsan ve sorunlu bir hesapsa Purchase'in direkt çalışması lazım. E-commerce için konuşuyorum bunu. Purchase'in devamında da benim aslında çalıştırmamı istediğim diğer bazı event'ler. Burada tek bir event söylemeyeceğim. Ödeme adımını ölçen bütün event'ler. Ödeme adımlarında bir sorun yaşıyor musun? Kullanıcıları nerede kaybediyorsun? Sonuçta sen bir trafik alıyorsan kullanıcılar bir şeyleri sepete ekliyorsa ve ödeme adımlarına gidiyorlarsa bir yerde okeysindir. Ama ödeme adımlarını takip etmezsen Purchase en başta sonra devamında ikinci sırada ödeme adımları event'leri olabilir bu.

Burada sıkıntı yaşıyorsundur. Ve sıkıntının nerede olduğunu göremezsen aslında çok kaosa doğru ilerlersin. O yüzden ikinci sıraya da ben şey ekleyebilirim. Burada ödeme adımı event'lerini ekleyebilirim. Devamında aslında bütün inance.com event'lerini ekleyebiliriz. Burada sepete eklemeler olsun, ürün listeleri görüntülemeleri olsun gibi bütün event'leri ekleyebiliriz. Benim burada sana sormak istediğim bir konu var mesela. Inance.com'un dışında da tamamen Inance.com için bunlar dedik. Sen bir siteye girdiğin zaman kesinlikle ölçümlenmesi gereken dediğin yerler neresidir? Bu bütün siteler için geçerli bu arada.

— Custom event özelinde mi soruyorsun? Yani bizim sonradan kurabileceğimiz. Aslında yani sektöre göre bu değişiyor. Fakat hani bir e-ticaretten bahsediyorsak dediğin gibi yani senin bir kere Purchase'in çalışacak. Hangi ürünlerin ne kadar sattığını bileceksin. Hangi kategorilerin daha fazla gelir getirdiğini bileceksin. Bunların hepsi Purchase'e bağlı. Yani tüm e-commerce yani inance.com'ı kuramıyorsan bir Purchase'i kur. Yani burada bir hani direkt Analytics danışmanlığı almıyorsan bile bir Purchase entegrasyonu yapmak bence çok çok fazla şeyi sana veriyor zaten. Kategori bazlı gelirinin kaynak, hangi kaynaktan ne kadar gelir elde ediyorsun, organikteki gelirin ya da transaction'ın ne durumda, sepet büyüklüğün, hatta biraz daha ileri gideyim. Sen bu verileri BigQuery'ye çekip orada bunları kullanıp yeni bir insight ortaya çıkarabiliyorsun.

Yani o yüzden benim de ilk aklıma açıkçası Purchase geliyor. Çünkü e-ticaret tarafında veri çok önemli oluyor. O yüzden hani Purchase çok kritik. Zaten Google Analytics 4'te de biliyorsun kapatamadığımız.

— Kapatamadığın bir.

— Key event. Yani hani sadece benim için değil yani Google Analytics 4 için de en önemlisi Purchase diyebiliriz. Ama burada şöyle de bir konu var. Hani hiç yapmayan var, gereksiz fazla yapan var. Yani ne demek istiyorum? Ben girdim Analytics Properties'in içerisine. Add to Cart, Remove from Cart hepsi key events tanımlanmış. Yani burada makro mikro conversion kavramının çok dışına çıkılıyor. Yani Purchase'den bahsettik. Bu bizim makro olarak yani çok önemli add ettiğimiz bir dönüşüm. Yani key events hakikaten. Yani bu benim hayati bir organım web sitesi için. Fakat sadece o da önemli değil bu arada. Yani kabul ediyorum. Google Analytics 4 sana diyor ki sana bu kadar key events tanımlama hakkı veriyorum. Yani git bunları istediğin event'leri, PageView'u bile ki görüyoruz yani.

PageView'u key events olarak işaretliyorsun.

— PageView'lar.

— Aynen. Her şey key events olarak çalışıyor. Bunu yapmak yerine bence KPI'lar doğrultusunda benim hedefim ne? Purchase tamam. Bir form submit, generate lead. Tamam. Ama mikro tarafta da mesela bir newsletter dönüşümünün olması lazım. Yani sen satış yapıyorsun fakat bir newsletter aboneliği de almaya çalışıyorsun. Aynen. Burada senin o da bir dönüşümün.

— Ya da mesela sign up almaya çalışıyorsun. Kayıt ettirmeye çalışıyorsun kullanıcıyı.

— Aynen. Yani bir sign up. Hatta login bazı sektörlerde. Yani kullanıcı sadakati açısından da çok önemli. Hani kullanıcı hiç şifresini falan unutmadan sürekli senden gelip alışveriş yapıyor. Bunu anlaman için senin bir login event'ini hani key events olarak çalıştırman bence güzel olurdu. Bu örnek verilebilir. Fakat orada dediğin gibi hani station start, page view'ın orada gereksiz bir kalabalık yapması anlamsız bir noktadan sonra. Conversion tarafı aslında böyle. Yani sizin için gerçekten önemli olanlar bir key events'tir. Olmayanları gereksiz yere Analytics'i kalabalık yapmaya. Yani raporlarınızı key events'lerle aynen gerek yok. Bir de şöyle düşünelim. Bugün o rapora o markada çalışan birisi bakıyor. Yarın başka biri gelip aynı şeye o da bakacak. Gereksiz kafa karışıklığı aslında.

Yani tamam Analytics'te durmasının zararı yok. Hani problem yok. Durabilir. Fakat orada şey var. Yani bir veri kirliliği var. BigQuery tarafında da şöyle bir dezavantaj oldu. Yarın bir gün BigQuery'ye bağlamak istediğinde günlük yüksek trafikli bir siteysen event limitine ulaşıyorsun. Fazla event'in olduğu için. Event limiti olduğu için aslında BigQuery çalışmayı durdurabiliyor.

— Bir de burada şey söylenebilir. Mesela sen orada çalışan değişikliğinden bahsettin. Bunlar etkilediği metrikler. Hedef koyulabilir metrikler. Yani bounce rate'dir, engagement rate'dir. Bunlar hedef koyulabilecek şeyler. Ve sen bir page view'u, bir session start'ı ya da çok kullanılan bir event'i burada conversion olarak işaretlersen aslında hedef koyulabilecek metriklere direkt olarak müdahalede bulunuyorsun. Daha sonra sen bunun yanlış olduğunu fark ediyorsun. Kaldırıyorsun. Ne oluyor? Hedef koyulabilecek metriklerin hepsi aslında bozuluyor. Tekrardan bozuluyor. Tekrardan bir hedefe girmek zorunda kalıyorsun. Aslında sen bir markanın bütün işleyen sürecini etkilemiş oluyorsun.

O yüzden burada makro ve mikro conversion'ları seçmek senin dediğin gibi çok böyle hayati bir öneme sahip.

— Aynen. Ya burada özet olarak dediğimiz şey sizin için en önemli olan ya da bir kademe daha az önemli olan şeylerin tanımlanması. Zaten diğerlerini de görebiliyorsunuz. Bunu tekrar tanımlamaya da gerek yok. Event olarak da onun her türlü verisine sahip olabiliyorsunuz. Yani Universal Analytics'ten öne çıkan yanları da zaten biraz bu. Geriye dönük olarak bir şeyleri tanımlamadan da o verilere erişebiliyorsun diyebilirim. Burada ek olarak GTM tarafında benim bahsetmek istediğim bir konu vardı. Hatırlarsın bunu da daha önce konuşmuştuk. GTM'i nasıl kullanmamalıyız? Değil mi? Yani orada GTM'i nasıl kullanmamalıyız? Örneklerini biz çok görüyoruz. Herkes bir şeyler yapıyor. Kafasına göre takılmış GTM'de. Workspace falan yok. Ve aynı Google Analytics 4 için bahsettiğim kalabalık GTM'de de yaşıyor.

Yani sayfalarca kurulu tag var. Sayfalarca trigger var. Çalışan çalışmayan bir sürü variable var. Folder var. Yani bir girdiğin zaman isimlendirmeler kötü. Ona bakıyorum ben diyorum ki ya bunu bilmeyen birisi kullanmış diyorum. Bilmemek de ayıp değil bu arada. Yani hani GTM'i mükemmel kullanması gereken Analytics danışmanlığı alan markalar zaten. Hani bilmediğin şeyi iyi kullanamazsın. Ancak farklı bir danışmanlıktan bize geçen GTM'lerde de bunu gördüğün zaman ne olmuş burada diyorsun. Savaş çıkmış GTM'in içinde. Yani o yüzden benim dikkat ettiğim ben bir tag'i kuruyorsam bir versiyonu publish ediyorsam orada gerekli isimlendirmeyi, gerekli açıklamayı yazmaya dikkat ediyorum. Bunun sebebi aylar öncesine ait bir tag'i kontrol etmen gerekebiliyor. Bu ne zaman kurulmuş?

Neden pause edilmiş? Neden yayına alınmış? Bunların hepsini bulabilmen için senin bunları isimlendirmen gerekiyor. İsimlendirdiğin zaman ben 5 sene önce bile kurulan bir event'in aa evet bu yüzden kurmuşlar bunu diyorum. Aynen. O yüzden hem tag'i doğru isimlendirmek hem de publish ederken doğru bir şekilde publish etmek. Gerekirse versiyonun ismi hatta açıklama uzun uzun yazmak. Ben de hani bazen hızlıca bir şeyi düzeltip yayına alıyorum. Ama en azından yani ismini güzel yazıyorum. Açıklamayı her zaman yazmasam da. Hani orada da kendimi de eleştireyim. Ben de her zaman oturup description yazmıyorum oraya paragraflarca.

Fakat isimsiz çok az versiyon almamışımdır bile yayın. Anca kendi test sitelerimde bir şey denerken ben oynarken yani onları yapmışımdır. Bunu bence bir alışkanlık haline getirmek gerekiyor. Hani GTM'i kullanmak için doğru kullanmak için. Çünkü önemli bir tool. Önemi yani gerektiği kadar bilinmeyen bir tool halen daha. Halen daha. Yani birçok markada biz sıfırdan kuruyoruz. Marka yıllardır dijitalde iş yapıyor. İlk defa GTM'ini biz kuruyoruz. Yani burada bir şeyler yanlış bence. Yani dijitalde iş yapıyorsan senin gerek client side gerek server side bunu kurup çalıştırman gerekiyor.

Ki diğer kurulumları onun içinden yap diyebilirim yani. O yüzden gerektiği kadar önem verilmiyor markalar tarafından.

— Ben burada şeye dikkat çekmek istiyorum. Senin uyardığın konu mesela isimlendirme konusu. Benim de uyaracağım konu workspace konusu olabilir. Default workspace'den hani mümkün olduğunca ben kaçınmaya çalışıyorum. Çünkü marka hiç bilmediği için ve bu konuda destek aldığı için marka bir şey yapmaya çalıştığında gelip default workspace'den yapıyor. Herhangi bir değişikliğin direkt default workspace neyse ona basıyor. Default workspace'den yapıyor. Oradan atıyor. Bu sefer ne olur? Sen default workspace'te bir şeyler yaptıysan seninkiler de gitmiş oluyor. Hani testte senin de belki bir şeyler deniyorsundur. O da gidiyor. Ben direkt hani burada önerim neyse artık açacağınız workspace onunla ilgili bir workspace açın. Ben genellikle zero workspace açarım. İşte x workspace ya da şu çalışmayı yaptığım workspace gibi bir workspace açın. Çalışmayı kesinlikle bundan yapın.

Çünkü ayrı ayrı geliştirmeler olabilir. Ve girdiğinizde hani workspace'in overview'una gerçekten bir bakın. Hani başka bir şey de pushlayabilirsiniz yanlışlıkla tamamen. Benim şu an mesela bazı markalarda 70-80 şeyin geliştirmenin durduğu workspace'im var. Ara ara girip bakıyorum birisi pushladı mı diye. Yani o kadar böyle kritik bir konu. Default workspace'den çalışmayın. Kendi workspace'inizi oluşturun. İsimlendirme kadar bu da kritik bir konu aslında.

— Aynen. Zaten orada GTM sana 3 workspace hakkı veriyor. Sen ne yapacaksan artık. Örnek veriyorum. Clarity kuracaksan Clarity setup diye bir workspace aç. Onda debug'ını yap. X1 third party çalışanı gelsin. Kendi alanında JavaScript geliştirmelerini yapsın. O farklı test yapsın. Sen gel farklı testler yap. İstediğin stil yayına alana kadar. Yani biraz orada şeyleri ayırıyorsun. Çalışma alanları zaten adı üstünde. Çalışma alanlarını ayırıp bıraktığın zaman oraya da örnek veriyorum her şeyi anında yayına almıyoruz ya. Bir şeyleri yaptım oldu. Ama halen aynen bekliyorum bir şeyleri yayına almak için. Ben bir ay sonra da girip o workspace'i yayına alıyorum. Çünkü çalışan zaten gelip bir şeyler yapıp yayına alabiliyor. Hani ben orada bir default workspace işgal etmiyorum netice.

O da kendi workspace'ini açıp bir publish çıkabiliyor. O yüzden workspace'i doğru isimlendirmek ve en ufak bir event oluşturacaksak bile yeni bir workspace açıp bunu üzerinden çalışıp hayata geçirme alışkanlık haline getirilmesi gereken bir Analytics danışmanı ve marka çalışanı davranışı olması lazım aslında. O yüzden benim dikkat ettiğim konulardan biri diyebilirim. Tag isimlendirmeleri de öyle aslında. Hani bizim bir şablonumuz var biliyorsun. Yani her tag'i bir event ise bu hangi tool'un event'i olduğunu. Örnek veriyorum. GFora, GA4, boşluk, tire, boşluk, örnek veriyorum, slider click gibi bir event'im var.

Bunun sen ne olduğunu anlıyorsun. Yani diyorsun ki buradaki kişi slider click event'i kurmuş yayına almış diyorsun. 10 yıl sonra da bak sen bunu anlayabiliyorsun. Ama ben ona click ya da image click yazdığım zaman hani hangi görsel? Bir slider görseli mi? Bir farklı bir menü görseli mi? Ürün görseli mi? Anlayamıyorsun. Aynı şey butonlar için de geçerli. Yani call to action click. Fakat bir başvur butonu mu tıklanıyor? Orada başka bir şey mi var? Mümkün olduğunca kısa ve açıklayıcı olmak gerekiyor.

— Detaylandırmak lazım bunu yani.

— Aynen. Detaylandırmak lazım ki böyle sen GTM'i açtığın zaman hepsi alt alta hani böyle şiir gibi dursun. Ve hiç böyle zorlanmadan neyin ne olduğunu anlayabilirsin. Klasörleme de bu yüzden önemli zaten. Hani bir folder. Genelde biz de folder'ı ıskalıyoruz açıkçası. Yani orada folder açmadan direkt workspace açıp şey yapıyoruz. Fakat bir folder açıp yani bunu biz hangi ekip kuruyoruz bunu? Zeo Analytics Team. Zeo Analytics Team'in kurduğu event'ler. O klasörde kalıyor. Yani birisi bir event'i kurduğu zaman hani versiyondan bile anlamaya çalışmadan klasör isminden anlayabiliyorsun.

Diyorsun ki bu klasörün içerisinde Zeo'nun, Zeo'nun ekibinin kurmuş olduğu event'ler, tag'ler var. Sen gidip yeni bir klasör oluşturuyorsun. O klasöre tag'lerini atıyorsun. Yani GTM böyle derli toplu. İsteyen herkesin girip bir şeyleri hızlı bir şekilde anlayabileceği bir yapıya kavuşuyor. Bu da zor bir şey değil zaten. Ancak bunun tam tersi senaryoda o bahsettiğimiz savaş meydanı olayı çıkıyor. Yani herkes bir şeyler oluşturmuş.

— Ne olduğunu sonra bulamıyoruz orada.

— Aynen. Yani çalışıyor. Pause edilmiş şeyler var. Neden pause edilmiş? Pause edilip hani silinebilir miymiş? Hani bunların cevabı yok. Pause etmiş. Öyle duruyor. Silmemiş. Ben de silemiyorum. Hani belki biri gelip onu açacak.

— Lazım olacak aslında.

— Aynen. Birine soracağım. Soracak kimse yok. Çünkü kimin kurduğunu doğru dürüst göremiyorum. Hani bir mail adresi kurmuş ama hani hangi klasör ne için kurulmuş onları bilemiyorum. Bunu markaya soruyoruz. Marka da bazen bilmiyor. Silelim diyoruz. Siliyoruz. Sonra belki tekrar lazım oluyor. Yani o yüzden GTM'i de güzel kullanmak bence önemli diyebilirim. Onun haricinde yavaş yavaş sona yaklaşırken farklı bahsedeceğimiz bir konu atladığımız bir şey var mı?

— Yani çok bir şey yok gibi. Hani tool'ların nasıl kullanılması gerektiğinden bahsettik. Nelerin doğru nelerin yanlış olduğundan biraz daha bahsettik. GA4'ü kullanmamız gerekiyor mu? Kullanmamamız gerekiyor mu? GTM aynı şekilde onlardan bahsettik. İki tool'un da doğru kullanımlarından bahsettik. Bu session'da biraz daha doğrular ve yanlışlar üzerinden ilerledik aslında. Ve hani sorgulanan konular üzerinden ilerledik. Sanki çok bir konumuz kalmadı gibi.

— Aynen. Yani biraz daha şey gibi oldu. Marka tarafından bakılan bir pencere gibi bir oturum oldu diye düşünüyorum. Yani gerek konsept modun kurulumu Google Analytics 4'ün içerisindeki davranışlar nasıl olacak? Bunlardan bahsettik. Umarım faydalı olmuştur. Zaten ZeoBlock'ta da bizlerin oluşturduğu ölçümleme tarafında bazı içerikler var. Onları da kesinlikle göz atmanızı öneririm. Onun haricinde zaman ayırıp bize katıldığınız için çok teşekkür ederiz. Bir sonraki ZeoTalks'ta görüşmek üzere. Kendinize çok iyi bakın.

— Görüşmek üzere. Kendinize iyi bakın.